O urazie i chorobie rdzenia kręgowego

Życie z urazem lub chorobą rdzenia kręgowego jest wystarczająco trudne nawet bez wtórnych objawów, jak spastyczność, która usztywnia mięśnie i utrudnia codzienne zajęcia. Firma Medtronic opracowała zatem innowacyjną technologię leczenia tych chorób.

Definicja

Uraz rdzenia kręgowego może polegać na jego stłuczeniu, ucisku, naciągnięciu, rozerwaniu, przecięciu (rany kłute), złamaniu, a nawet zmiażdżeniu. Uraz rdzenia kręgowego jest zazwyczaj wynikiem wypadku (np. wypadku motocyklowego, upadku, urazów sportowych) lub przemocy (np. ran postrzałowych 2 3). Może być również wynikiem powikłań po zabiegach chirurgicznych lub skutkiem chorób (np. polio, rozszczep kręgosłupa, ataksja Friedreicha).4

Czynniki ryzyka

Uraz rdzenia kręgowego może wystąpić u każdego człowieka, ale niektóre osoby stanowią grupę podwyższonego ryzyka. Są to2,3:

  • mężczyźni – 80% wszystkich przeżywających urazy rdzenia kręgowego stanowią mężczyźni
  • młodzi dorośli – więcej niż połowa urazów rdzenia kręgowego zdarza się osobom w wieku 16–30 lat
  • osoby starsze – zazwyczaj w wyniku upadku
  • osoby aktywne w sporcie – zwłaszcza lekkoatleci
  • osoby z zaburzeniami dotyczącymi kości lub stawów – np. cierpiące na zapalenie stawów czy osteoporozę.

Objawy

Uraz rdzenia kręgowego może doprowadzić do utraty jego czynności nawet wtedy, gdy rdzeń kręgowy nie został przerwany. W rzeczywistości u większości osób z upośledzoną funkcją rdzenia kręgowego z powodu urazu nie został on przerwany. 4

Objawy urazów rdzenia kręgowego3

  • silny ból lub ucisk szyi, głowy lub pleców
  • mrowienie lub utrata czucia w rękach, palcach rąk, stopach lub palcach stóp
  • częściowa lub całkowita utrata kontroli nad którąś częścią ciała
  • parcie na mocz lub na stolec, nietrzymanie lub zatrzymanie moczu lub stolca
  • trudności z utrzymaniem równowagi i chodzeniem
  • nieprawidłowe uczucie ucisku podobnego do ucisku opaski na klatce piersiowej (ból, ucisk)
  • upośledzone oddychanie
  • pojawiające się nierówności na głowie lub na plecach.

Badania wykazały, że u większości osób, które przeżyły uraz rdzenia kręgowego, występuje co najmniej jeden wtórny problem spowodowany urazem. Oto ich lista1:

  • spastyczność
  • otyłość
  • ból
  • infekcja dróg moczowych
  • ból uciskowy.

Diagnoza

Uraz rdzenia kręgowego jest zazwyczaj diagnozowany na podstawie utraty jego czynności poniżej miejsca urazu oraz innych objawów, jak: niedowłady, zaburzenia czucia, zaburzenia świadomości czy niewydolność oddechowa.

Jeśli lekarz podejrzewa uraz rdzenia kręgowego:

  • wykona pełne badanie fizykalne
  • zbierze szczegółowe informacje (wywiad)
  • przeprowadzi specjalistyczne badania diagnostyczne dotyczące spastyczności spowodowanej urazem rdzenia kręgowego.

Spastyczność jest spowodowana uszkodzeniem lub urazem części ośrodkowego układu nerwowego (mózgu lub rdzenia kręgowego), która kontroluje ruchy dowolne. Uszkodzenie zakłóca ważne sygnały pomiędzy układem nerwowym a mięśniami, wywołując nierównowagę, która wzmaga aktywność mięśni lub skurcze.

Spastyczność może utrudniać ruch, przyjmowanie pozycji ciała i zachowywanie równowagi. Może wpływać na zdolność poruszania jedną kończyną lub większą ich liczbą oraz poruszania jedną połową ciała. Czasami spastyczność ma tak ciężki przebieg, że przeszkadza w codziennych zajęciach, w śnie i opiece nad chorym. W niektórych sytuacjach utrata kontroli może być niebezpieczna dla chorego.

Piśmiennictwo

  1. Anson C, Shepherd C. Incidence of secondary complications in spinal cord injury. Int J Rehabil Research 1996;19:55-66.
  2. The Mayo Clinic. Spinal Cord Injury. Available at: www.mayoclinic.com . Accessed 07/18/08.
  3. American Association of Neurological Surgeons. Spinal Cord Injury. Available at: www.neurosurgerytoday.org . Accessed 04/05/08.
  4. National Spinal Cord Injury Association. Spinal Cord 101. Available at: www.spinalinjury.net . Accessed 04/05/08.

 

Informacje znajdujące się na tej stronie nie powinny zastępować rozmowy z lekarzem. Informacje dotyczące diagnozy i sposobu leczenia zawsze konsultuj ze swoim lekarzem.

Ostatnia aktualizacja: 26 04 2011

Section Navigation

Dodatkowe informacje

Poland